Jummaʼa 8 Mayu 2026 - 21:56
Muhimmancin Tarbiyyar Yara ga Al’adu a Bayanan Shahidin Jagoran Juyin Juya Halin Musulunci

Hauza/ Shahidin Jagoran juyin juya halin Musulunci a cikin bayanai daban‑daban ya jaddada wajibcin sabon yara da matasa da littafi da kuma muhimmancin samar da kayayyakin al’adu da adabi da suka dace da wannan rukuni. A ganin sa, sabo da karatu tun daga ƙuruciya yana daga cikin abubuwan da suke dawwama wajen gina halayya da bunƙasa tunanin mutum, kuma iyalai ya kamata su dasa wannan al’ada a cikin gidajensu.

A cewar Kamfanin Dillancin Labaran Hauza, a daidai lokacin da aka kaddamar da rubutun Shahidin Jagoran juyin juya hali kan littafin labari na "Tintin da Sindbad” a ranar 08/08/2016, an sake jaddada muhimmancin samar da kayan al’adu da suka dace da yara da matasa. Bisa ga bayanan sa, karatu, ba da labari da samar da kyakkyawan abin al’adu na daga cikin muhimman dabarun tarbiyyar ƙarni na gaba da ƙarfafa ainihi da imani a cikin yara.

Wannan littafin labari na matasa wanda ke bayyana kare jaruman gabas ƙarƙashin jagorancin Sindbad a kan farmakin jaruman yamma ƙarƙashin Tintin, ya jawo yabon Shahidin Jagora. Don haka, a cikin wannan rubutun an duba matsayi da kuma buƙatar samar da kayayyakin adabi da al’adu ga yara da matasa a tunanin Shahidin Jagoran juyin juya hali:

Ya kamata ƙananan yara su saba da littafi

“A cikin gidana, dukkan mutane, ba tare da wani keɓewa ba, kowanne dare suna yin bacci ne yayin karatu. Ni ma haka nake. Ba wai ina yin bacci a tsakiyar karatu ba; sai in karanta har sai bacci ya riske ni, sannan in ajiye littafi in yi bacci. Dukkan mutanen gidana idan za su yi bacci tabbas littafi yana gefen su. Ina ganin dukkan iyalan Iran ya kamata su zama haka. Wannan shi ne tsammanina. Ya kamata iyaye, tun farko, su saba da yara da littafi. Har ma ƙananan yara dole su saba da littafi. Siyan littafi ya zama guda daga cikin manyan kashe‑kashen kuɗin gida.”  (16/05/1995) [۱]

Wadannan bayanan Shahidin Jagoran juyin juya hali a shekarar "1995" suna bayyana abubuwa biyu masu tushe: muhimmancin karatu da wajibcin kafa wannan al’ada a gida ga iyali. Wannan kulawa ta fito ne daga tunanin sa da tsarin rayuwarsa, kuma kamar yadda ake gani, wannan halin yana gudana a rayuwarsa ta sirri.

Shahidin Jagoran ya bayyana cewa karatu tun a ƙuruciya yana dawwama, kuma sabo da komawa littafi abu ne mai kyau: “Abin da yake dawwama ga mutum shi ne karatu tun daga ƙuruciya. Matasa da yara ku karanta littafi gwargwadon iyawa; ku koyi abubuwa a fannoni daban‑daban. Hakika ya kamata a guji littattafan banza, amma wannan batu ne na gaba; babban abu shi ne su koyi su saba da komawa littafi, su yi duba littafi.” (11/10/2012)

Kulawa da littafi da kayan al’adu masu kyau wani muhimmin batu ne da Shahidin Jagora ya jaddada. Kamar yadda tun da dadewa ya mayar da hankali kan wannan a tarbiyyar ’ya’yansa: “Ni kaina ina ganin ina da wani bashi a tarbiyyar ’ya’yana ga wannan mutum [Mehdi Azar Yazdi] da littafinsa… lokacin da littafinsa ya fito – a farko kamar juzu’i biyu ko uku – na duba shi. ’Ya’yanmu a lokacin suna kusa da balaga, kuma a zamanin Ɗagutu ne, dukkan abubuwa suna karkata wajen bata tunani da zuciyar matasa. Ina son wani abu da zai shiryar da su tare da ja hankalinsu… Amma ga ƙananan yara ba mu da wani abu sai da na samo littafinsa “Ƙissosi Masu Kyau ga Yara Masu Kyau”. Na ga cewa wannan shi ne abin da nake nema… Na saya na ba ’ya’yana, ba su kaɗai ba, har a cikin dangi da abokai duk inda na samu dama, na gabatar da shi.” (05/01/2008)

Masu alhakin al’adu za su rage daga barcinsu…

Shahidin Jagora ya bayyana cewa burin al’ummar Iran ba zai cika ba ba tare da kafa al’adar karatu ba: “Mutane dole su saba da littafi. Idan ba haka ba, al’ummar Iran ba za ta kai ga burinta ba.” (13/05/1998)

Haka kuma ya danganta cimma burin ƙasa da tarbiyyar yara da matasa yadda ya kamata: “Idan da gaske muna tunanin manufofin Musulunci da na ƙasa da darajar Iran da Iraniyawa… dole mu ba da muhimmanci sosai ga tarbiyyar yara da matasa.” (10/12/2013)

Haka kuma ya ce: “A gaskiya, damar da yaranmu suke da ita ba wani tushe na al’adu da hangen daidai, dama ce ga cibiyoyin shiryar da al’adu na duniya don saka manufar mulkin mallaka cikin zuciyar yaranmu… wani lokaci za ka ga baƙo yana da damar tasiri a yaronka fiye da kai! Wannan abin damuwa ne kuma yau haka abin yake;” (27/07/1992)

Saboda haka, daga hangen Shahidin Jagora, batun yara da matasa yana da muhimmanci ƙwarai: "Idan masu alhakin kula da al’adu suna son su kula da batun yara da matasa yadda ya kamata, ina ganin da yawa daga cikin su za su rage daga barcinsu don kula da wannan batu.” (13/05/1998)

A hakikanin gaskiya, daga hangen Ayatullah Shahid Sayyid Khamenei, batun karatu da tarbiyyar yara duka suna danganta da makomar ƙasa kuma suna daga muhimman abubuwan da ke haifar da bunƙasar al’umma. Da haɗa waɗannan batutuwa biyu ana gane muhimmancin samar da kayayyakin al’adu da adabi ga yara da matasa.

A wannan lokaci kuma akwai “hari na al’adu daga maƙiya”. Hari ne da yake niyyar shafar tunani, al’ada, ɗabi’a da salon rayuwar yaron Iran don ya shimfiɗa tsarin dabi’unsa: “Harin al’adu gaskiya ne; suna son su yi tasiri kan tunanin mutanenmu – matasa, yara, har ma da ƙananan yara. Wasannin intanet suna daga ciki; kayan wasa da ake shigo da su suna daga ciki … Yanzu koyar da Turanci ya yawaita… duk litattafan koyarwar suna ɗauke da salon rayuwar yamma.” (10/12/2013)

Hatsarin harin al’adu ya ƙara tsananta saboda samun damar kaiwa ga kayan al’adu masu gurbatawa abu ne mai sauƙi: “A zahiri, damar yaranmu ba wata tushe ba ce; amma idan ka yi duba daidai, damar cibiyoyin shiryar da al’adu na duniya don sakawa yaranmu manufar mulkin mallaka ta fi … wani lokaci za ka ga baƙo yana da rinjaye ga yaronka fiye da kai! Wannan abin damuwa ne, ko mu so, ko mu ƙi!” (13/05/1998)

Labaran da suka dace suna gina halayyar yaro

Domin yaƙi da harin al’adu da shigar maƙiya, aiki da kirkira wajibi ne: “Domin ƙalubalantar waɗannan abubuwa biyu ne ake buƙata: aiki da kirkira. Wannan ya kamata a sani.” (10/12/2013)

A wannan ɓangaren, samar da kayan al’adu musamman littattafan da suka dace da tsarin addini ga yara da matasa dole ne. Kuma ɗaya daga cikin mafi tasirin hanyoyin cimma wannan manufar shi ne labari da ba da labari: “Ba da labari sana’a ce mai kyau. Labarai masu kyau suna gina halayyar yaro. Waɗancan tsoffin labaran da muke ji daga uwaye da kakanni… yau idan muka waiwaya muna ganin cikinsu akwai hikima sosai! Wasu ɗabi’u da tunani na mutum idan ya bincika tushensa, sai ya same su daga waɗannan labarai. Labari abu ne mai matuƙar muhimmanci – amma labari mai kyau.” (13/05/1998)

Muhimmin abin da ya kamata ana tunawa shi ne cewa babban buri a cikin wannan aiki shi ne gina imani: “Ku yi ƙoƙari a cikin ba da labari da aikin fasaha, abu na farko da za ku haifar a cikin yaro shi ne imani. Babu abin da ya kai imani. Idan kuka iya sa imani ya shiga ransu, za su iya girma su zama manyan mutane.” (13/05/1998)

Haka kuma: “Ku malamai, ku masu ba da labari, ku masu karanta littafi, ku masu aikin fasaha da ke nufin yaro – ku sani kuna kan madaidaicin aiki. Wanda zai iya samun gamsuwa daga aikin sa da yardar Allah shi ne wanda ya cike ‘gurbin lokacin’. Wannan shi ne gurbi, kuma ku kuke cikawa.” (13/05/1998)

Shahidin Jagora ya kuma ba da shawarar amfani da tatsuniya, amma da gargaɗin cewa bai dace a juya abubuwan addini zuwa tatsuniya ba: “Tatsuniya tana da banbanci da labari. Tatsuniya tana dauke da wasu ƙarangiya. Idan an ƙetare iyakar gaskiya, ya zama tatsuniya. Ba daidai ba ne mu juya labaran Annabawa ko halittar duniya zuwa tatsuniya.” (27/07/1992)

Har ila yau, girmama ɗabi’u da inganta kyawawan halaye na daga cikin abubuwan da ya kamata a ƙarfafa tare da imani: “Za a iya bunƙasa ɗabi’u masu kyau ko kuma tsattsauran ra’ayi a kan imani. Ku zaɓi abin da ya fi dacewa da halayyar yaronku a kan tubalin imani ku gina.” (13/05/1998)

Idan wani ya fara aiki da wannan hangen nesa wajen samar da kayayyakin al’adu ga yara, to ya cike gurbin lokaci kuma zai iya samun yardar Allah: “Ku malamai, ku masu ba da labari, ku masu aikin littafi, ku masu aikin fasaha – ku sani kuna yin babban aiki. Wanda ke cike gurbin lokacin shi ne mai samun nishadi da yardar Allah. Kuma ku ne kuke cike shi.” (13/05/1998)

Alamomi

Ra'ayinka

You are replying to: .
captcha